Op zondag 1 oktober 2023 staat Gasthuis Leeuwenbergh in Utrecht vol vignerons. Geen grote merken, geen marketingmachines. Honderd grower champagnes, ham van Pyrenese varkens, masterclasses van Anja Vondenhoff, en organisatoren Jaqueline Smit, Jasper Tasseron en Manon de Boer die het evenement voor de derde keer op de rails zetten. Dit is Vignerons du Terroir, en de toon is anders dan op grote champagnebeurzen.
Het evenement
Een geselecteerde groep importeurs presenteert champagnes van kleine families. Naast de wijnen masterclasses, stands met kaas, chocolade en specialiteiten. Honderd flessen open, een handvol dat ik diep kan proeven. Veertig in totaal.
Wat is een vigneron champagne?
Een vigneron maakt champagne uit eigen druiven, op eigen domein. Geen aankoop bij vreemden, geen industriële schaal. Van snoei tot dégorgement gebeurt alles bij dezelfde familie. Op het etiket herken je het aan de letters RM, Récoltant-Manipulant.
Het verschil met de grote huizen zit in schaal en in stem. Een vigneron heeft geen ruimte voor anonimiteit; elke fles draagt de signatuur van het perceel.
Hoogtepunten
Bij Bubbelbroeders | http://www.bubbelbroeders.nl
René Rutat | Blanc de Blancs Millésime 2019 (€36,95). Fris en wild, brioche, appel, peer, prettige zuurgraad.
Michel Rutat | Lignum Millésime 2019 (€39,95). Fris en droog, kokos, vanille, fijne spanning.
Paul Sugot | Grand Cru Vieilles Vignes (€46,95). Beste uit een drietal van Sugot. Vol, niet houtig, verfijnde mousse, vanille en brioche, fruit en kruid in evenwicht.
Bij Dis Donc | http://www.disdonc.nl
Marie Copinet | Blanc de Blancs Côte de Sézanne (€90 magnum). Zacht, zuiver, fris, peer en appel, prettige zuurgraad.
Solemme | Plénitude de Solemme (€45). Zalig fris, romig, wilde perzik.
Henri Blin | Blanc de Noirs Extra Brut (€34,50). Elegant, mineraal, verfijnde zuurgraad, volle afdronk.
R. Pouillon | Grande Vallée Extra Brut (€54). Iets kruidig en herbal, salie, rijpe peer, vol.
Bij Halfes | http://www.halfes.nl
Jean Baillette Prudhomme | Brut Réserve (€17,99 voor 37,5 cl). Fijne mousse, zacht, perfect aperitief. Peer, subtiele gist, pittige afdronk.
Jean Baillette Prudhomme | Millésimé 2012. Krachtige champagne vol energie. Fruit, kruid, brioche, gist en fijne mousse.
Bij My Champagne Moment | http://www.mijnchampagnemoment.nl
Maison Jean Laurent | Blanc de Noirs Millésime 2009 (€85). In 2022 uitgeroepen tot beste champagne ter wereld, en je begrijpt waarom. Fijne mousse, bubbels die zacht in de mond bewegen. Aroma’s gaan van peer en kruid naar brioche en natte steen. Vuursteen, perzik, droge kruiden, lange afdronk.
Maison Jean Aubry & Fils | Brut Tradition (€33,95). Glad, verfijnde tonen van peer en appel.
Maison Jean Aubry & Fils | Cuvée Prestige (€37,95). Zacht in de neus, brioche, vanille, peer, appel, kokos. Lagen die elkaar afwisselen.
Maison Philippe Legout | Cuvée Louis Desprez (€37,50). De prijs-kwaliteit-knaller van de dag. Droge groene kruiden, fijne mousse, rijpe peer en appel, prettige zuurgraad, lange afdronk. Zelfs gebruikt op het huwelijk van eigenaar Joshua, wat genoeg zegt.
Bij Jámoneria by Rick | http://www.jamoneria.nl
Geen wijn, wel ham. Rick de Moed werkt met Europese hammen en Franse specialiteiten. Jambon Noir Bigorre, Rosette Lyonaise Porc Noir, Chorizo Porc Noir Bigorre, en een verse ham waarvan ik de naam vergeten ben. Hou zijn site in de gaten; er komt iets nieuws aan.
Trends 2023
Biologisch en biodynamisch. Steeds meer huizen kiezen voor certificering, een lang en kostbaar proces, maar het komt nu op meer etiketten.
Eigen apparatuur. Vignerons investeren in eigen installaties voor de tweede gisting op fles. Wijnen onder RM op het etiket.
Nieuwe generaties. Innovatie naast vakmanschap, met meer frisheid in het glas.
Versheid telt. Een ogenopener: champagne consumeren binnen zes maanden na dégorgement, anders gaat de kwaliteit volgens veel makers achteruit. Niet bewaren dus, openen.
Food pairing. Niet alleen aperitief. De masterclass van Anja Vondenhoff liet zien hoe bubbels samenspelen met gerechten. Lastiger dan stille wijn omdat de mousse een eigen karakter toevoegt.
Wat ik meeneem
Grote merken kopen druiven van veel telers, vaak vignerons.
Vignerons houden hun beste druiven en verkopen de rest.
Vigneron champagne weerspiegelt het terroir; alles in één hand.
Goede jaren leveren een Millésime, met jaartal op het etiket.
Soms blenden vignerons meerdere sterke jaren voor extra expressie.
Eén-druif-champagnes (Chardonnay, Pinot Noir, Pinot Meunier) tonen de druif én het terroir scherper. Verschillende cuvées van dezelfde maker uit hetzelfde dorp, andere druiven, is een directe les in herkomst.
Prijs-kwaliteit ligt vaak tussen €30 en €35. Grote merken zitten hoger en zijn niet automatisch beter.
Slot
Vigneron champagnes vertellen een verhaal dat grote huizen niet kunnen vertellen. Land, stokken, terroir, één hand. De diversiteit op deze beurs maakt dat tastbaar. Bedankt aan Jaqueline, Jasper en Manon voor de organisatie en de uitnodiging aan VinoVonk. Proost.
Meer informatie:
Dis Donc: http://www.disdonc.nl/ Champagne Moutardier Nederland: http://www.champagne-moutardier.nl Manon de Boer: http://www.toostaantafel.nl Anja Vondenhoff: http://www.wijncampus.nl
Meer over Evenementen
AR Lenoble Masterclass: ontdek champagnes verborgen parel
Axel Gillery opende een magnum 1996 op het Perswijn-seminar. De zaal viel stil. Een meesterclass in terroir-gedreven champagne.
Lees verder →
Golden Amphora 2025: Griekse wijnen markeren nieuw tijdperk
Griekse wijnmakers bottelen pure magie. De Great Greek Wines 2025-awards eren 65 uitzonderlijke flessen en markeren erkenning van Griekse wijn.
Lees verder →
Een reis door Toscane: mijn ervaring bij La Grande Bellezza
Amsterdamse zon, Toscaanse wijnen en een culinaire ontdekkingstocht. Mijn bezoek aan de prestigieuze La Grande Bellezza wijnproeverij onthult de subtiele.
Lees verder →