Ron Gastrobar: alcoholvrije wijnkaart zonder wijn

Vier dranken noemt sommelier Jacob van Benthem als je hem vraagt wat hij zelf drinkt van de alcoholvrije wijnkaart van Ron Gastrobar. Odd Bird Blanc de Blancs. Saicho Jasmin Sparkling. Cultcha met appel en gember. En dan, met het voorbehoud “wijntechnisch”, Me.js Ohne Kater Pinot Gris.

Drie van die vier zijn geen wijn. Dat is geen kritiek op de kaart. Het is het interessantste eraan.

Hoe de kaart bij Ron Blaauw terechtkwam

Het verhaal komt van Dé Alcoholvrije Slijterij, die de dranken levert. Ron Blaauw kwam een paar keer bij het toenmalige NIX & NIX in Amsterdam, raakte overtuigd, en besloot dat een alcoholvrije kaart in zijn restaurant er alleen mocht komen als hij goed was. Jacob van Benthem en Wim Boekema, co-founder van World of Nix, proefden zich er samen doorheen. In 2023 stond de kaart er.

Jacob zelf zegt over het resultaat: “Het verrast onze gasten altijd dat we zo een breed aanbod hebben.”

Dat brede aanbod is precies waar de meeste restaurants stranden. Wie alcoholvrij serieus neemt, moet elke fles zelf proeven en de omzet van een halflege koeling accepteren, terwijl één fles Crodino en een spa rood veel minder moeite kosten. Ron Gastrobar koos voor de dure route.

Proef mee

Wat er dan in dat glas zit

Saicho Jasmine is sparkling tea: koud getrokken jasmijnthee, gefermenteerd en op fles met koolzuur. In de tweede reel staat hij naast boontjes met mangohummus en een dressing van witte miso. Dat is een gerecht waar een gedealcoholiseerde chardonnay het lastig mee krijgt, want zoetje plus umami plus zuur uit dressing vraagt om tannine en bitterheid. Thee heeft die. Sparkling tea daagt wijn juist op dat punt uit.

Odd Bird Blanc de Blancs is een gedealcoholiseerde mousserende, Cultcha is een gefermenteerde drank op basis van appel en gember, en Me.js Ohne Kater Pinot Gris is de enige in het rijtje die uit een wijndruif komt en zich als wijn presenteert. Ik heb ze zelf nog niet naast elkaar geproefd, dus dit zijn Jacobs voorkeuren, niet mijn oordeel.

Twee dingen die het verhaal sterker maken

Het eerste is het woord eerste. In de reel staat dat Ron Gastrobar in 2023 de eerste alcoholvrije wijnkaart van Nederland maakte. Primeurs in de horeca laten zich zelden bewijzen, en dat hoeft hier ook niet. Ik kwam in 2023 vrijwel nergens een restaurantkaart tegen met meer dan twee alcoholvrije alternatieven, en een doorlopende lijst met een eigen selectie was uitzonderlijk. Vroeg zijn is het verhaal, en dat staat ook zonder superlatief overeind.

Het tweede is het woord wijnkaart. De sterkste dranken op deze lijst zijn thee en gefermenteerde infusies. Gedealcoholiseerde wijn staat er ook, met een voetnoot van de sommelier zelf. Wie komt met de verwachting dat alcoholvrije wijn eindelijk op niveau is, krijgt een beter antwoord dan verwacht: niet de wijn is opgeschoven, de kaart is.

Waarom dat de goede volgorde is

Dit patroon zie ik al langer terug in wat ik zelf inschenk. Bubbels en gefermenteerde dranken houden stand naast eten, stille gedealcoholiseerde wijn valt vaak door de mand zodra er een gerecht bij komt. Alcohol draagt gewicht, viscositeit en een deel van de aromatische lift. Haal je die eruit, dan moet iets anders die rol pakken. Koolzuur kan dat. Tannine uit thee kan dat. Restsuiker alleen niet.

Een kaart die daarop is gebouwd, is dus geen concessie. Het is de eerlijkste manier om alcoholvrij te schenken zonder te doen alsof er wijn in het glas zit.

Zo gebruik je die kaart als je gaat

Vraag niet om “iets alcoholvrijs”. Vraag om een drank bij een specifiek gerecht, en noem daarbij of je zoet, bitter of zuur zoekt. Bij umami-gerechten met miso, paddenstoel of soja is sparkling tea de eerste die ik zou proberen. Bij een aperitief werkt de gefermenteerde route met gember of citrus beter dan een gedealcoholiseerde bubbel, omdat je daar frisheid zoekt en geen wijnimitatie.

En wissel af. Een glas wijn bij het hoofdgerecht en iets alcoholvrijs ervoor en erna is precies de zebra-aanpak waarmee je aan het eind van de avond nog steeds proeft wat er in je glas zit.

Veelgestelde vragen

Is alcoholvrije wijn hetzelfde als een alcoholvrije drank op de kaart?

Nee. Alcoholvrije wijn is gemaakt van druiven en daarna gedealcoholiseerd tot maximaal 0,5% alcohol. Sparkling tea, kombucha en gefermenteerde infusies vallen daarbuiten: die komen niet van de wijnstok. Op restaurantkaarten staan ze vaak door elkaar onder één kopje.

Kan sparkling tea echt naast een gerecht staan?

Ja, en juist bij gerechten die wijn lastig maken. Thee levert tannine en bitterheid, twee dingen die gedealcoholiseerde wijn meestal mist. Bij miso, sojadressings en gegrilde groente werkt dat beter dan een zoetige alcoholvrije witte.

Waarom valt stille alcoholvrije wijn vaker tegen dan bubbels?

Omdat er niets overblijft dat structuur geeft. In mousserend vult koolzuur een deel van de spanning die alcohol achterlaat. In stille wijn ontbreekt dat, en dan blijft er vaak dun sap over met wat restsuiker. Meer daarover in het lexicon over alcoholvrije wijn.

Bronnen

• Primaire bron: Reel van Dé Alcoholvrije Slijterij over de kaart van Ron Gastrobar, geplaatst 30 juli 2026
• Aanvullend: Reel over Saicho Jasmine bij Ron Gastrobar, geplaatst 30 juli 2026
• Aanvullend: schriftelijke toelichting van Jacob van Benthem, sommelier Ron Gastrobar, augustus 2026