Techniek
Tirage
Het bottelen van de basiswijn met liqueur de tirage (suiker + gist) om de tweede gisting in de fles te starten. Begin van de méthode champenoise.
Wat het is
Tirage is de werkfase waarin de stille basiswijn de fles in gaat samen met een liqueur de tirage, het mengsel dat de tweede gisting in de fles op gang brengt. Het is de eerste essentiële stap van de méthode champenoise nadat de assemblage van de basiswijn is voltooid.
Wat er gebeurt
In de tirage-zaal van een Champagne-huis komen drie elementen samen in elke fles:
- Basiswijn (vin clair), de geassembleerde stille wijn op rond 10,5 procent alcohol
- Liqueur de tirage, een mengsel van wijn, suiker (~24 g/l) en gistculturen plus een bezinkingsmiddel (bentoniet)
- Kroonkurk, de tijdelijke afsluiting voor de jaren-lange rijping
De gist begint suiker om te zetten in alcohol en CO₂. Omdat de fles luchtdicht is en de CO₂ niet weg kan, ontstaat druk van ongeveer zes bar, vergelijkbaar met een dubbeldekkerband.
Wanneer
Klassiek in het voorjaar volgend op de oogst. De basiswijn heeft dan de winter doorgemaakt, is geklaard en stabiel. Bij vintage Champagne: het voorjaar na de oogst. Bij non-vintage: hetzelfde, maar dan met assemblage met reservewijnen.
Wettelijk
De Comité Champagne schrijft tirage in glas voor. Andere mousserende wijnen kunnen tirage in tank doen (Charmat-methode bij Prosecco) maar dat heet dan niet méthode champenoise.
Wat volgt
Na tirage gaat de fles horizontaal in de kelder voor de tweede gisting (~vier tot acht weken) gevolgd door de autolyse-fase. De wet schrijft minimaal twaalf maanden gistdépôt-contact voor non-vintage voor, drie jaar voor vintage. In de praktijk werken topproducenten met substantieel langere rijping.