Samos en droge wijn klinkt voor de meeste mensen als een tikfout. Het eiland staat in de boeken als de plek van plakkerig gouden dessertwijn, versterkt, eeuwenoud, niet op je etenstafel. Evmorfia Kostaki probeert dat beeld stukje bij beetje af te breken. De flessen die ze vanuit Karlovasi naar mijn proefkamer stuurde smaken niet naar souvenir. Ze smaken als een argument over wat Muscat kan zijn als iemand de druif eindelijk serieus neemt.
Deze aflevering is in het Engels opgenomen. Bekijk op YouTube met automatische ondertiteling, of lees de Engelstalige versie van dit artikel.
Wie is Evmorfia Kostaki
Evmorfia groeide op in Karlovasi, op het westelijke deel van Samos waar de bergen hard de zee in vallen en de familiewijngaard al meer dan een eeuw op dezelfde terrassen ligt. Ze wilde vrijwel meteen de wijn in. Bang dat ze nog te jong was om de keuze te maken deed ze eerst Chemie in Athene. Een nette plan B. Een nuttige plan B. Als afleidingsmanoeuvre werkte het niet.
Daarna ging ze door naar Vinifera Euromaster, de gezamenlijke Master Wijnbouw en Oenologie die je tussen Frankrijk en Italië heen en weer schuift, met een thesisjaar bij UC Davis in Californië. Daarnaast volgde ze tegelijk het WSET Diploma. Een combinatie die alleen lukt als je geen ander leven hebt. Oogsten in Champagne en Chablis tussendoor. Op die route kwam ze Lorenz Immerfall tegen.
Lorenz is de andere helft van Kostaki Winery. Beier, opgeleid in Geisenheim, ook WSET Diploma. Hij oogstte in Duitsland, Nieuw-Zeeland, Australië, Frankrijk, Oostenrijk, Luxemburg, Portugal, Spanje, de Verenigde Staten, Cyprus en Engeland voordat hij op Samos landde. Drie jaar later spreekt hij vloeiend Grieks. Het stel kreeg aanbiedingen om in Californië te blijven na hun thesisjaar. Ze kozen Samos.
Het adres op de fles is Megali Lakka Kondeikon. Dat is de winery. De wijngaard ligt een eindje hogerop, boven Karlovasi.
Een wijngaard die al zo lang Muscat is als iedereen zich kan herinneren
Het perceel staat al ruim honderd jaar vol met Muscat Blanc à Petits Grains en Evmorfia is niet van plan iets anders te planten. Op Samos staat in totaal zo’n 1400 hectare Muscat. Andere druiven scharrelen in de marge. Dit is een Muscat-eiland.
Het bijzondere zit in de manier waarop ze de planten vermeerderen. Geen gecertificeerde kloon van een kwekerij. Als eerdere generaties een rij moesten herplanten, liepen ze naar het volgende terras, sneden knoppen van een gezonde stok en duwden die in de nieuwe grond. Massale selectie in de oudste betekenis van het woord, decennia achter elkaar herhaald. Daardoor staat er nu een genetisch diverse, lokaal aangepaste populatie die je nergens kunt bestellen.
Je proeft het in de wijn. Niet luid. Geen cartooneske Muscat die naar de zeepafdeling ruikt. Stiller, gerekter, minder voor de hand liggend.
Dat is een van de dingen waar Kostaki Winery op inzet. De druif die de meeste drinkers afdoen als doorzichtig hoeft geen doorzichtige wijn op te leveren als je begint bij de juiste planten en stopt met de kelder als parfumerie te behandelen.
Biologisch sinds 2000, op het natste zonnige eiland van Griekenland
De wijngaard is gecertificeerd biologisch sinds 2000. Vijfentwintig jaar. Eerste biologische wijngaard van Samos. Dat is de makkelijke regel. De moeilijke regel is wat het kost om die certificering te houden op een eiland dat meer regen krijgt dan Londen.
Ongeveer 650 tot 700 millimeter per jaar. Dat cijfer alleen al sluit de meeste gesprekken over Samos, omdat iedereen aanneemt dat een Grieks eiland een verbrande steen is. Het grootste deel van die regen valt tussen november en april. Maar de luchtvochtigheid blijft de hele zomer hangen. Loop om acht uur ‘s ochtends de wijngaard in en de blaadjes zijn nat. Til de mulch op en de grond eronder is ook vochtig. De stokken komen nooit in waterstress.
Combineer dat met vochtige lucht, dichte Muscat-trossen, dunne Muscat-schil en geen synthetische schimmelmiddelen. Dat is een recept voor schimmel die door het bladerdek marcheert.
Het antwoord van Kostaki zit voor een groot deel in de architectuur van de wijngaard zelf. Ze snoeien als gobelet, een bosvorm waarbij het bladerdek als een parasol boven de druiven hangt en de zon afhoudt. Daarna halen ze blad weg aan de onderkant, voor luchtcirculatie en zodat de spuitstof, voornamelijk koper en zwavel, daadwerkelijk bij de tros komt in plaats van tegen een groene muur te kletteren.
De meltemi-wind doet de rest. Die loopt in de zomer ‘s middags vanuit het noorden naar beneden en blaast de wijngaard droog op het heetste moment. Zonder die wind zou de ziektedruk waarschijnlijk niet beheersbaar zijn.
Dit is de tegenstelling van Samos in één alinea. Veel regen. Veel luchtvochtigheid. Veel zon. Twee bergen van boven de 1100 en 1400 meter pal naast de wijngaard. Bossen tegen wijngaarden tegen olijfgaarden. Het complete tegenovergestelde van Santorini, waar de wind uitdroogt en de grond kurkdroog is. Beide plekken maken interessante wijn. Ze hebben verder vrijwel niets gemeen.
Waarom Muscat niet serieus wordt genomen, en waarom dat onterecht is
Muscat Blanc à Petits Grains is een van de oudste cultuurdruiven op aarde. De druif reisde mee met de oude Grieken, vandaar dat je hem terugvindt in elke oude Griekse kolonie rond de Middellandse Zee. Vanuit daar verspreidde hij zich over Italië, Frankrijk, Spanje, Portugal, Australië en de Verenigde Staten. Mogelijk de eerste internationale druif. Waarom wordt hij dan zo afgedaan?
Het antwoord van Evmorfia: de druif is te vergevingsgezind. Bijna iedereen kan een aangename, geparfumeerde, makkelijke Muscat maken. Bijna niemand maakt er een grote wijn van. Doordat de drempel laag ligt, krijgt het plafond nooit een serieuze duw. Het overgrote deel van de Muscat ter wereld eindigt zoetig en zeepachtig of dun en uitgesponnen. Dat is de reputatie die blijft hangen.
Ze trekt een vergelijking die me blijft achtervolgen. Sauvignon Blanc in de Loire is strak, mineraal, ingehouden. Sauvignon Blanc bijna overal elders draait door in een tropisch fruitschaal. Dezelfde druif, totaal andere wijn. Haar gok is dat Muscat zich in zijn thuisbasis, op Samos, hetzelfde gedraagt. Het oorsprongsterroir trekt de druif terug naar iets ingehoudens. Plant hem in Californië of Australië en het volume gaat omhoog. Plant hem op koele terrassen boven Karlovasi met massale selectie en hij wordt stil.
Je kunt daar tegenin gaan. Mijn eigen tegenwerping is dat Loire Sauvignon en Marlborough Sauvignon beide legitieme stijlen zijn met eigen publiek, en dat één van de twee “het echte” noemen wat territoriaal aanvoelt. Maar het punt over Muscat klopt. Vrijwel niemand buiten Samos heeft geprobeerd hem ingehouden te maken. Het experiment is dus de moeite waard.
Reductief werken, schroefdop en een eerlijke fles
Muscat oxideert snel en zodra hij oxideert wordt hij bitter. Daarom is alles in de kelder erop ingericht om zuurstof bij de wijn weg te houden, van het moment dat het fruit binnenkomt tot de fles wordt gevuld. Ze werken met eigen, inheemse gisten. Geen commerciële gist. Geen enzymen. Principieel én beperkend. Hun gist komt niet veel verder dan zo’n 11,5% potentieel alcohol. De droge wijnen blijven om die reden alleen al lager in alcohol dan de meeste andere Griekse witten. En zo willen ze het.
De sluitingen passen bij de filosofie. Overal schroefdop. Als je een jaar lang reductief werkt en daarna een kurk op de fles zet, geef je het meeste van wat je hebt opgebouwd weer weg. Geen omstreden standpunt meer, maar nog steeds het waard om uit te spreken.
De flessen zijn van donker, UV-werend glas en bewust lichtgewicht. Toen de doos bij mij thuis arriveerde dacht ik dat hij leeg was. Evmorfia en Lorenz sjouwen de dozen zelf naar proeverijen, dus waarom een kilo glas meeslepen voor de show. Niks daarvan is etalage. Het maakt hun werkleven iets makkelijker en levert minder afval op.
Het etiket is een abstracte weergave van het uitzicht vanuit hun proefkamer over westelijk Samos bij zonsondergang. Rustig, in hetzelfde register als de wijn.
De Prototype-reeks, waar ze met opzet dingen breken
Prototype is hun experimenteerlijn. De eerste in de doos was een mousserende wijn op een manier die bijna niemand maakt. Ze lieten de basiswijn van 2023 een jaar op houten vat liggen. Daarna gooiden ze, in plaats van suiker en commerciële gist toe te voegen voor de tweede gisting, actief fermenterende most uit het volgende oogstjaar in de fles. Die fermenterende most bracht zijn eigen suiker en zijn eigen inheemse gist mee. Fles dicht. Laten uitgisten. Geen toevoegingen, geen commerciële input.
500 flessen. De Griekse importeur nam alles in één keer af. Op Samos zelf is er niets verkocht. Dit jaar maken ze er meer, onder het reguliere label nu de truc werkt.
Er staat meer in de pijplijn. Ze hebben een flor-trial in een klein tankje staan dat al maanden niet open is geweest. Daarnaast loopt er een governo-experiment, de half vergeten Toscaanse techniek waarbij je gedroogde druiven uit de vorige oogst toevoegt aan de huidige gisting. Het resultaat, als het werkt, is een droge wijn die smaakt alsof hij ergens iets donkerders heeft aangeraakt. Of het wordt azijn. Over een jaar weten ze het.
Dit is een kleine winery die veel risico’s tegelijk neemt. Een deel daarvan zal niet werken. Dat ze de experimenten Prototype noemen en zo ook in de schap zetten, in plaats van het te brengen als “limited edition cuvée artisanal”, verdient respect.
Het Master of Wine-traject
Evmorfia begon in 2020 aan het MW-programma. De theoriedelen zijn gehaald, ze zit nu in stage twee praktijk. Dat betekent blind proeven, proefnotities uitschrijven onder tijdsdruk en zich door de wijnregio’s van de wereld heen lezen. Daarna volgt de thesis. De meeste kandidaten doen er zes tot tien jaar over. Zij zit in jaar vijf.
Ze is er nuchter over. Het proeven op MW-niveau heeft haar volgens eigen zeggen een betere wijnmaker gemaakt, omdat wijnmaken in de kern proeven is. De meeste wijnmakers proeven volgens haar te weinig van buiten hun eigen kelder. Dat is misschien wel het beste argument dat ik heb gehoord om als producent de kwalificatie te halen. Niet voor de twee letters. Voor de ijking.
Als ze het haalt, is ze de eerstvolgende Griekse Master of Wine. De moeite waard om in de gaten te houden.
Vrouwen in de Griekse wijn
Ik krijg af en toe terug dat de gastenlijst van Sparks naar mannen leunt. Terechte opmerking. Het eerlijke antwoord is dat wijnproductie in het grootste deel van Europa nog altijd een mannenwereld is, dat netwerkeffecten daarin zeer reëel zijn, en dat je gericht moet zoeken naar vrouwelijke wijnmakers, importeurs en docenten als je ze in een eerlijke verhouding wilt terugzien. Anders vult de agenda zich met wie een persvoorlichter voor je neerzet.
Evmorfia is lid van Women in Greek Wine, het netwerk voor vrouwen in de Griekse productie en handel. Het doel van het netwerk is elkaar makkelijker te kunnen vinden en gevonden te worden. Ze trekt de vergelijking met haar eigen eiland. Als je aanneemt dat Samos alleen plakkerige dessertwijn maakt, dan zoek je daar ook naar, en dat krijg je. Als je beter kijkt, zit er een renaissance onder. Zelfde principe, andere schaal.
De proeverij
We hadden tijdens de opname drie flessen op tafel: de Prototype Sparkling, de Kostaki Dry en de Early Harvest op 9% alcohol. In het gesprek lopen we de eerste indrukken samen door. De volledige proefnotities per wijn schrijf ik uit in een aparte tasting note zodra ik onder rustige omstandigheden herproef, naast elkaar, op de juiste temperatuur en zonder camera. Volgt zo snel mogelijk.
Waar dit naartoe gaat
Op Samos is een kleine renaissance gaande. Andere producenten breken los van het coöperatieve dessertwijn-model. Evmorfia en Lorenz zetten publiekelijk een paal in de grond voor wat droge, monoraciale, biologische Muscat aan de bovenkant kan zijn. De Prototype-reeks is de experimentele vleugel. De Dry en de Early Harvest zijn de wijnen die een wijnkaart-koper in Athene, Londen, Amsterdam of New York moeten overtuigen.
De wijnen zijn nog niet in Nederland te koop. Een paar Nederlandse importeurs heb ik gesprekken aangegaan, het antwoord was tot nu toe “interessant, we kijken even”. Aan elke importeur die dit leest: er is plek op je Griekse kaart voor dit label, en de prijs-kwaliteitverhouding is beter dan wat er nu vanuit dit eiland in Nederland ligt.
Wie het project wil volgen: de winery zit op kostakiwinery.gr en op Instagram als @kostakiwinery. Het huidige assortiment bestaat uit Prototype 01, Kostaki Dry, Rosé, Ancestral Method, Early Harvest, Amber en ALO. Zeven wijnen uit één druif van één set terrassen levert al een lang gesprek op.
Het MW-traject blijft de moeite waard om te volgen. Als de aankomende thesis erdoor komt, krijgt Griekenland er een Master of Wine bij en wint Samos een veel hardere stem aan tafel.
Volledig transcript
Open het volledige transcript (Engels, ~4.300 woorden)
Het gesprek is in het Engels opgenomen. Onderstaand transcript is afkomstig van de originele Riverside-export met sprekerslabels, licht geredigeerd op naamspelling en wijntermen. Opgenomen voor toegankelijkheid en zoekmachine-indexering.
Jeroen [00:02] Hi, and welcome to a new episode of Sparks by VinoVonk. My name is Jeroen, and I’m guiding you to the world of wine, meeting fascinating people like today, we’re meeting a very special winemaker from Samos in Greece, Evmorfia Kostaki. Very welcome, Kalispera.
Evmorfia [00:20] Kalispera, thank you for having me.
Jeroen [00:22] Thank you very much for making time. You send me all of your wines. You’re making six wines We’re going to taste only three today because well time is limited But you are on the the Greek island of Samos. I’ve been there a couple of times for holidays. I saw a lot of beaches Yeah, I was in Marathokampos and
Evmorfia [00:37] You have been here, wow!
Jeroen [00:45] and I went to the architectural museum and I saw the big statue of Kouros. I still have some pictures and I found them during my research for this conversation. And I thought, okay, I have to come again because I didn’t know they make wine there. But first of all, can you tell me something about yourself?
Evmorfia [00:54] Yeah, so I actually come from Samos, from Karlovasi on the western part. That’s where I grew up. And this is also where we have our vineyards and winery. So I grew up here, I went to school here, and then I moved to Athens to study. I studied the first chemistry. I always wanted to go into wine, but I thought, okay, maybe I’m young, like maybe I’m not sure. So I thought chemistry is a safe solution and something I really love. So I did that first and then I thought, okay, the wine bug does not go away that easily. And I went to study a bit more. I studied Viticulture and Oenology and that’s where I met my partner, Lorenz. So we studied in Italy, first in France, then in Italy. We did our thesis in California. I did it with the university and Lorenz did it with the winery. And at the same time as we started our masters, we started with the WSET, we did the diploma. So it was a really complete course, complete overview of wine, because you saw at one time how it’s made and then the other time what a lot of universities are missing, the actual tasting and learning about the regions and the styles and the grapes and all that. So, yeah, I mean, we had some offers to stay in the US and continue working. over there, but we thought, okay, let’s do something of our own. And we decided to come back to Samos. And here we are now.
Jeroen [02:50] So you’ve been winemaking all over the world? Well, almost. Not in Australia or New Zealand.
Evmorfia [02:54] No, went, I did harvests outside of Greece just in France. I did in Chablis and Champagne. But Lorenz has been all over the world, also in New Zealand and Australia and all over the place. Yeah. Yeah.
Jeroen [03:11] So lot of knowledge all over the world and now you’re on Samos. But the vineyard started in 2000, but did you start a…
Evmorfia [03:19] No, the vineyard. So the vineyard we have has been in the family for many, years, more than 100 years. And it always used to be a vineyard. And that’s what makes it special because our vineyard is massal selection. And basically, when they wanted to replant something, they just took cuttings from the next terrace and planted it in the new one. So the clone we have on the vineyard the vineyard it’s just this very original clone so that makes the wines very special very unique. But I think it’s important to talk a bit about Samos maybe because you have been but most people have no idea what’s happening. So it’s a very green island. I think you saw maybe not as much in Marathokampos but when you go to the north side where also most of the vineyards are, you get a lot of rain. We have more rain than London, which is quite impressive.
Evmorfia [04:29] although it’s mainly in winter. And yeah, everything is green. You have forest, interrupted by vineyard, interrupted by an olive grove, and it’s all like growing together, a very special place. And we have these two massive mountains. So one is 1,400 meters, more than that. And the other is about 1,100. All that makes it a very unique place. It’s not like the desert-like climate of Santorini, let’s say. It’s the exact opposite.
Jeroen [05:02] because Santorini is known for its assyrtiko, a lot of wind there, a special kind of vineyards, little baskets. But how does the climate compare to Santorini?
Evmorfia [05:05] So as I said, we have so much rain, we have about 650-700 millimeters per rain, of rain per year. And because of the forests and the mountains, we have a lot of humidity throughout the summer. So that makes the temperatures a bit lower, combined with the meltemi wind that flows from the north and cools down the vineyards in the midday. And yeah, we also have the the training system of the bush, like the goble, and that is very traditional here and acts as an umbrella basically against the sun because Samos is one of the places in Greece with the most sunshine hours, so you kind of need the sun protection. It’s very oxymoron, at one side you have a lot of rain, on the other side you have a lot of sun, but yeah it’s perfect conditions for grape growing.
Jeroen [06:12] Yeah, but not a lot of rain during the summer because I’ve been there and I never had any rain.
Evmorfia [06:18] Not a single cloud, not rain. The weather from, let’s say, most of the rain falls from November until April. And then maybe you have a little bit before, a little bit after, but in the rainy season it rains. And yeah, the rest of the year, it’s just, you have a lot of humidity, like you go in the vineyard and you’re wet immediately, like the leaves are wet. So it’s very impressive and you like we don’t till the soil, we just cut the grass so we have a thick layer of mulch in our soil and if you just lift it up underneath it’s also wet, like the soil stays wet throughout the summer. So it’s very impressive and the vineyards don’t have a lot of water stress and you see them like they’re not struggling at all but that’s also because of the muscat grape we have. So the Muscat.
Jeroen [07:11] because before we start, what kind of grape varieties you have, you’re making wine now. And I found out you’re also learning more about wine. You’re doing, you are doing the master of wine. Well, journey, course. Could you tell me something about that?
Evmorfia [07:16] It’s very challenging, I have to say, and requires a lot of time and real dedication. So I started in 2020 and now we’re in 2025, it’s been five years. And I am in stage two, and I have passed the theory part. So now I’m just a practical only student, which means I taste, taste, taste, taste, taste some more and study about the wines and styles and regions. And communicate that in the paper, in the exam. yeah, it makes me really a better winemaker because winemaking is about tasting. And our philosophy at Kostaki is also that without tasting properly, you cannot make good wine. yeah, it’s really helped me become better every day.
Jeroen [08:18] So maybe soon you will be the next Greek master of wine.
Evmorfia [08:23] Maybe, hopefully, hopefully soon. Three. So if I pass now, if this year I pass the practical, I will have to do a thesis. And that’s it. If I pass the thesis, which is not as easy as it sounds, then yeah, I will be free, free and a master of wine.
Jeroen [08:25] Maybe, Hopefully soon, because there four stages, on three. I will be following your journey. Now back to the vineyard. What kind of grape varieties do you now have and what kind of grape varieties did you have because the vineyard is in your family for more than 100 years? Could you tell me something about it?
Evmorfia [09:08] So the vineyard was always exclusively muscat. We have Muscat Blanc à Petits Grains, and it’s the variety that you find all over Samos Island. There are about 1,400 hectares of muscat planted on the island. There are a few other grapes, but it’s the vast majority. originally it was, yeah, it has always been muscat and will always be muscat, let’s say. Yeah. And then…
Jeroen [09:38] but you make different kinds of wine from the same grape variety.
Evmorfia [09:46] Yes. So our goal is to become basically the benchmark of Muscat and not a lot of people around the world really focus on this grape, although a lot of people make it. you found it in Greece, you find it in almost all the wineries, they almost all make a Muscat and also abroad you find it in many wine regions in Italy, France and even Spain, Portugal, Australia, the US, it’s the first international grape variety. And it’s one of the most ancient grapes in the world. That’s why it expanded together with the ancient Greeks. They took it with them and you find it in all the ancient colonies. And from there, it spread all over the world. So it’s a variety that’s really loved, but it’s not really currently appreciated because it’s easy to make an OK wine, a very perfumed wine. But to focus on it and see what it can do, not a lot of people have tried to do that. Because, it’s hard. It’s a very hard variety to grow and hard to make it good.
Jeroen [10:58] It’s so… It’s wine friendly, but it’s not labor friendly.
Evmorfia [11:04] Absolutely not. So we’re also organic and Muscat has very thin skins and very tight bunches.
Jeroen [11:08] I saw the label on the bottle and I saw it and I thought, you’re organic certified. That’s a lot of work. And it’s very special.
Evmorfia [11:24] Yes, yes, yes. It is organic certified and this vineyard has been organic since 2000. So it’s the first organic vineyard on Samos and has been continuously organic for, yeah, since then, like 25 years, which is a lot of time and enough to make an impact. But it’s very hard to grow perfect grapes with organic, especially in Samos with so much humidity and with the muscat that has the tight bunches. So for example, we have the bush vine, which has all the leaves on top. that creates the shade, but at the same time we do leaf removal in the bottom to improve the aeration and to improve the contact of the pesticide, basically like sulfur and copper that we use, fungicide. So yeah, it’s a lot more work, but we’re very happy with it. And I mean, we work in the vineyard ourselves. Like we are the ones who are in the vineyard all day. And it’s important for me that I’m not afraid to sit in the grass of my vineyard. So it’s not just marketing, it’s about myself.
Jeroen [12:38] But it’s hard work, but is it also hard working for making a good wine of it?
Evmorfia [12:44] Yeah, Muscat is very easy to oxidize. So you have to be very careful during wine making to not allow oxygen inside because then it becomes bitter. So for me, that’s the biggest challenge to not have something bitter. yeah, so we work very reductively and we love the style actually. And at the same time, we use screw cups. because if you work productively and then you put a cork in it, you just undo everything you’ve done. yeah, we just, all our decisions are the best for our product and ourselves, maybe not necessarily for marketing, but for example, we also use lightweight glass and all the glass is a color like this kind of brown color because it protects from UV. And I mean, we’re in Greece, we have a lot of UV. And but also they’re they are lightweight bottles because we carry them around and we go to tastings and we do all these things and we have to bottle ourselves and we have to carry the boxes. And why choose a bottle that’s one kilo when you can choose something that’s very light? Like there are so many practical things that that we did. Yeah. Making our life easier wherever we can.
Jeroen [13:39] When the bottles arrived at my place, I got them out of the box and I thought, they’re empty. And I looked, no, they’re not empty because they were so light. Yeah. And I liked the labels also, very elegant, but also, maybe it’s my imagination, but…
Evmorfia [14:14] Thank you very much.
Jeroen [14:30] I also see the landscape of Samos in it.
Evmorfia [14:33] Exactly. So it is an abstract view from my tasting room. And our tasting room has a very amazing view all over Western Samos. And that’s basically what you see. then as the sun goes down, see all these different colors and the layers between all the mountain ranges. yeah, the labels perfectly represent that and represent our style. We’re very happy with them.
Jeroen [14:59] Before we’re going to taste the wines, could you tell me something about the different kinds of wine? Because you sent me six wines.
Evmorfia [15:01] A lot of wines. So Muscat is basically the grape that can make all styles possible. You can have sparklings, can have still wines, you can have dessert made with botrytis like in Tokaj. You can have dessert from sundried like on Samos or Mistelle or I don’t know, whatever kind of wine you imagine. Orange wines are now very trendy. Whatever kind of wine you can imagine, you can make with Muscat.
Evmorfia [15:35] And that’s something amazing that this variety can do. And I honestly believe no other grape can do it so successfully. And we cannot claim to be the Muscat masters if we don’t make a lot of different styles. And we want to showcase this variability of Muscat and its ability to make so many things. And yeah, our goal is to change people’s minds. about the variety and hopefully we see many more wineries coming up, not only in Samos but elsewhere that follow this logic that they take Muscat to the next level because it’s a pity that it’s so undermined.
Jeroen [16:15] Yeah, because when I say to people, well, I’m going to taste some wine from Samos, they say, sweet wine. Because they only know Samos making only sweet wines.
Jeroen [16:26] And then they say no, they also make dry wines. Shall we go taste some wines? Yeah, it’s a prototype. then it’s more like a pet-nat or not. and this is the second term of the section. And that’s why it’s called Prototype. It’s very fresh. The first thing I thought, okay, it’s a little bit reductive because you have these kinds of aromas that you think, okay, what is this? And then you have some like forest vibes, red leaves, like pines. But then I got some lime and some lemon. And it’s very fresh and neat, the flintiness, a little bit like a bitter of the grapefruit peel. but it’s very fresh, but the aftertaste is so long. I feel like I’m walking in a forest, but it’s beside of the beach. Very strange things happening in my mind now. Yeah. And it’s a little bit like a little bit yeasty, but a lot of full flavors, but it’s very light at the same time. It’s very nice in balance. Yeah, so this is what made of by the masters of Muscat. And what are the reactions on the island of this wine? What were the reactions of this wine on the island? Yeah, because I love it. Yeah, are you going to make this every year now? Because it’s not a prototype, it’s a success. Yeah, very nice. Shall we go to the next one? And that’s the drive. Yeah, well, sounds very interesting. Fascinating times. Then we go into the, yeah, very nice name, dry. Yeah, but it’s also very simple to pronounce. It’s… Kostaki? Dry, please. the color is light lemon yellow. It’s a little bit cloudy. You don’t find it. Because you clear it with bentonite, I think. stable and the gravity worked for it. Because it’s very complex in the nose. And I thought, okay, what is happening? And again, the same vibes of the forest, but it’s more floral, one. More flowers, but also a lot of rosemary and thyme. And very fruity. Oh, it’s very elegant, complex, but very round and straightforward at the same time. You smell something, you taste it, that’s it, and it stays there. And develops in your mouth and then need a little bit of the tannins of the orange wine. I feel it in my gums a little bit. Oh, it’s very nice. The label is simple, but the wine isn’t simple. You don’t make it simple. it’s going be lovely. Yeah, it reminds me of a conversation I had with a champagne maker. Yeah, and we do this and that and that. And then we’re going to mix and then yeah, then we have a simple wine. Yeah, and sometimes the most magical things happen by accident. Did you sometimes do a blend that you thought, okay, okay, I didn’t want this, but now I want this. Yeah, that was a magical moment then. Let’s try it. And now we do it everywhere. Yeah, that’s very interesting. Could you share some technical details about how you do the fermentation? Because sometimes people ask, okay, what is the temperature they use for the fermentation and how do you do it? But how do you balance that with the pH level of the wine? Perfect, thanks. Shall we go to the last wine? And that’s a very interesting name because the name is Early Harvest. Well, I think it’s you picked the grapes earlier. Yeah, and I don’t know if you can see it, but this is the early harvest. It’s a little bit lighter of color than the dry one because, yeah, I think maybe there’s… and only 9 % alcohol. It’s a little bit less aromatic but also very interesting that you think, okay, what is happening now? Because you think, okay, it will be the same. But it’s not completely different, but there’s a huge difference in it. It’s a little bit sweeter, but also higher in acidity. And in that way, you get a lot of tension in your mouth. Your brain is like, okay, it’s sweet. No, it’s not. It’s sour. No, it’s not. Well, it has another level of complexity. It’s very pleasant also. Yeah, because you have a lot of lime zest. If you think in cocktails, just put an umbrella on it. maybe in the label some, yeah, a little bit of umbrella shape. Yeah. But this is a new sound of Samos, a new renaissance of Samos, you could say it. But how do you see the future of winemaking in Samos? And are other winemakers coming to you? I want to learn about how you make these kinds of wines.
Evmorfia [35:21] Okay, I’m it overheated because it was hit by the sun. Yeah. Okay, we can continue. We should taste some wines. We can start with the prototype. So, yes. So, prototype is are
Jeroen [35:56] Because you’re working in very hard conditions, very wet during the whole year, but besides of the summer, very hot in the summer, but you’re organic certified, so you know how to do it. And a lot of people say, OK, I can’t do organic certification because I have too much humidity. Go to Samos and learn from you, I would say.
Evmorfia [36:22] And what we do with this wine is it’s basically a traditional method, but because we don’t use any commercial yeast in the winery, we aged the base wine of 2023 for one year, we aged it in barrel. And then we blended it fermenting mast in order to initiate a second fermenting bottle. So that’s how it became sparkling. It doesn’t have any extra
Evmorfia [36:52] or yeah, commercial yeast. just has a base wine plus fermenting must put together like this.
Jeroen [36:59] But how do you see the future of Samos in winemaking then?
Evmorfia [37:04] the first fermentation. So here, this is the second fermentation with just 10%. Yeah, it’s a prototype because we didn’t know if it was going to work. We have our own yeast, The winery is new. All the equipment was new when we started in 2023. We didn’t know if it was going to work because we never used any yeast here. It’s just our own. And we know our yeast struggles with, let’s say, achieving 12 and 1 alcohol. That’s why also quite low alcohol because our yeast cannot ferment very high, for now at least. And so yeah, it was an experiment. It worked really well.
Jeroen [37:51] You’re a very passionate winemaker. You’re learning new things. You’re going on study trips. But I found also out that you are one of the women in Greek wine. And your role is a fearless wine warrior, I found out.
Evmorfia [38:11] Yamas. So yeah, as you see, in other wines, we try to not have so much the very intense muscat flavors. And that’s contributed by the massal selection that we have, but also don’t use enzymes, for example, or commercial yeast that can really enhance this flavor. But what I also say is that Muscat Blanc à Petits Grains comes from this area, comes from Samos or comes from somewhere around here. And for example, just like Sauvignon Blanc, it comes from the Loire. And over there it makes these wines very mineral, very elegant, very. And anywhere else in the world, you have these very opulent styles. And it’s the same with Muscat. Like in its origin, where it comes from
Jeroen [39:28] Yeah, I can understand. because in Netherlands you also have a large network of women working in wine and because they support each other. But now they still you see a lot of men only networks doing things in wine. And I thought, OK, why is that? A lot of people complained to me also because I have a lot of guests and they say, you only have men as a guest. Well, I’m not.
Evmorfia [39:44] mineral.
Jeroen [40:05] picking only men. I want to be as diverse as possible. But there aren’t a lot of women in wine. But if you look for it, you can find it. And if you don’t look for it, you don’t find it.
Evmorfia [40:35] Thank you so much.
Jeroen [40:40] looking forward to that. Do you want to share something else about what you do?
Evmorfia [40:47] Actually, this wine we didn’t sell on the island. A very limited production and our distributor in Greece got it all.
Jeroen [41:02] Yeah, and because when people want to buy these wines, they aren’t available yet in the Netherlands. I spoke to some importers and they told me, well, yeah, but they’re a bit new. Let’s see for it. Well, I think go for it because it’s very, very nice. But where can people buy a wine?
Evmorfia [41:15] So eventually, like this year, we created some more sparkling base next to me here. the tank gives me this very nice lighting. And yeah, so we will make some more of this. But I think under a normal label, we will add this on our range.
Jeroen [41:37] I’ll put some links in the show notes also from your Instagram account and other social media.
Jeroen [41:46] Well, thank you very much for your time. I will enjoy these wines and also the other three wines. I will make tasting videos and they will come on my social media. Thank you very much for your time. Hope to see more of your wines in the future because the Vintage 2025 almost ends. Can we have a sneak peek? What do you think? Is it a good vintage?
Evmorfia [42:13] Which from last year. So you have it’s very trippy because you have that has dried flavors, but it tastes very dry. And we see so stay tuned for the next prototypes whenever they get released. Dry. I keep things simple and I want to help the people who help me. Like if you’re a sommelier in a restaurant, I don’t want you to remember a random name. Another random name that someone made up. Like I want you to know like is a dry wine and yeah, every wine represents the names, represent the styles.
Jeroen [43:12] Yeah, looking forward to meeting these kinds of wines from 2025. Evmorfia, thank you very much for your time. This was a new episode of Sparks by VinoVonk. Don’t forget to subscribe in your favorite app, Spotify, YouTube, Apple Podcast, whatever. And see you next time.
Luister en kijk
YouTube: youtu.be/0RmF9gbLBgc Spotify: open.spotify.com/episode/6NlkZNW3AYPeE5CMXGt9jM
Schrijf je in voor de In het Glas-nieuwsbrief voor de wekelijkse flespick en als eerste te horen wanneer de volgende Sparks online komt.
Luister
Bekijk