Dezelfde druif, dezelfde wijngaard, maar een compleet ander bos verandert alles.
Als de Thalassino de wijn is die opent aan zee, opent de Stergianos in de heuvels. Dezelfde basiswijn, Assyrtik, van dezelfde oogst, dezelfde wijngaard in Gerakon, maar deze keer komt de hars van het Megara plateau in Attica, van dennen die verder landinwaarts groeien, op grotere hoogte, op drogere, rotsachtige grond. Het verschil is onmiddellijk en onmiskenbaar.
Dit is wat oenoloog Eleni Kechri al bijna tien jaar onderzoekt: het idee dat waar je hars vandaan komt net zo belangrijk is als waar je druiven vandaan komen. Door de Thalassino en de Stergianos naast elkaar te proeven, wordt die hypothese een feit dat je zelf kunt verifiëren, in het glas, zonder wetenschappelijke apparatuur.
De wijn
Producent: 1979 Wines Wijn: Kalos Stergianos Vintage: 2022 Regio: Emathia, Noord Griekenland Druivenras: Assyrtiko Wijngaard: Gerakona, Kilkis, 350m hoogte Harsbron: Pinus halepensis, Megara-plateau, Attica Oogstmethode: Duurzaam zonder zwavelzuur Alcohol: ~12.5% Winkelprijs (Griekenland): ongeveer €16 Beschikbaarheid: Duitsland, België, VK, Canada; Nederlandse distributie binnenkort Website: 1979.gr/nl
Proefnotitie
Uiterlijk: Bleek goud, vergelijkbaar met de Thalassino, met een schone, heldere rand. In het midden een beetje goudkleuriger.
Neus: Meer direct kruidig dan de Thalassino gedroogde rozemarijn en witte peper komen als eerste naar voren, gevolgd door citroentijm en een vage lavendeldraad die eerder mediterraan struikgewas aanvoelt dan de kustlijn. Er is nog steeds citrus uit de Assyrtiko, maar hier leest het meer als gedroogde citroenschil dan als verse schil, en de minerale kwaliteit is aardser: krijt en droge steen in plaats van jodium en zeenevel. De den is geïntegreerd en harsachtig in een meer traditionele zin, een schone, gekruide warmte in plaats van een opgeheven kustfrisheid.
Smaak: De aanzet is iets zachter dan bij de Thalassino, met nog steeds hoge zuren, maar iets minder scherp in de mond. Het midden van het gehemelte heeft echte aanwezigheid; er is hier grip en structuur die suggereren dat deze wijn goed zal verouderen. De textuur is ronder, genereuzer, en het kruidige karakter draagt consistent bij aan een afdronk die blijft hangen met gedroogd kruid en minerale warmte: geen hardheid, geen wrangheid, gewoon zuivere lengte.
Kwaliteitsbeoordeling: De Stergianos demonstreert het Retsina concept vanuit een andere hoek dan de Thalassino. Waar die wijn schittert door kustfrisheid, overtuigt deze door elegantie. Het is de meer contemplatieve van de twee 2022's, en waarschijnlijk degene die zich het meest interessant zal ontwikkelen met nog een paar jaar in de fles.
Waarom dezelfde basiswijn anders smaakt
De basiswijn, Assyrtiko, de gisting en de vinificatiekeuzes zijn identiek aan die van de Thalassino. Eleni oogst beide samen, begint de gisting in dezelfde tank en scheidt ze pas na de eerste klaring, wanneer ze worden overgeheveld naar verschillende vaten met hun respectieve harsen. Vanaf dat moment evolueren de twee wijnen verschillend. Niet omdat er iets anders is toegevoegd dan de hars zelf, maar omdat de harsprofielen echt verschillend zijn.
De hoogvlakte van Megara ligt verder van de zee dan de kustlijn van Chalkidiki, niet dramatisch, aangezien nergens in Griekenland het water echt ver weg is, maar ver genoeg om van belang te zijn. De dennen groeien daar op rotsachtiger, mineraalrijkere grond op grotere hoogte. De hars die ze produceren heeft een andere balans van terpeenverbindingen: minder van de lichte, jodium-achtige fractie die Thalassino zijn kustkarakter geeft, en meer van de drogere, kruidige, fenolische tonen die zich in de wijn vertalen als rozemarijn en witte peper.
Dit is het argument voor bosterroir. Het is niet dat het ene bos beter is dan het andere; het is dat ze echt verschillende dingen produceren en die verschillen zijn het waard om te bewaren in plaats van weg te mengen.
Eten en drinken
De rondere textuur en het kruidige karakter van de Stergianos maken het een veelzijdigere eetwijn dan de Thalassino. Eleni beschrijft het als een wijn voor wit vlees en sauzen op basis van boter, denk aan gebraden kip met dragon, varkenshaas met een reductie van room en mosterd, kalfsentrecote met salieboter. Ik zou toevoegen: een jonge, halfharde schapenkaas (oude Manchego of een milde pecorino), konijn met kruiden of een eenvoudige pasta met oude geitenkaas en citroen.
De structuur van de wijn maakt hem ook geschikt voor op tafel tijdens de hele maaltijd, in plaats van alleen als aperitief; hij kan zijn mannetje staan naast een hoofdgerecht op een manier waarop delicatere witte wijnen dat soms niet kunnen.
Serve at: 9–11°C. Like the Thalassino, it rewards time in the glass, so open it 20 minutes before serving or decant briefly.
De uitspraak
The Stergianos 2022 is the wine that most fully converted me to the idea of forest terroir. Not because it’s more spectacular than the Thalassi, ohoh, it isn’t, in the way that a dramatic coastal landscape is spectacular, but because it’s more quietly persuasive. It tastes like a specific hillside in Attica. It has a sense of place that comes from a forest rather than a vineyard, and that is genuinely new territory in fine wine.
Voor €16 in Griekenland is dit een serieuze prijs voor wat zowel in technische als conceptuele zin een unieke wijn is.
Deel van een proeverij van drie flessen met Eleni Kechri van 1979 Wines op Sparks by VinoVonk.
This article is based on a press sample received from 1979 Wines / Eleni Kechri. My assessment is entirely independent.
